Anasayfa / SagulGIS / 17. SagulGIS ile Gerçek Bir Taşınmaz Bilgi Sistemi Yaklaşımı

17. SagulGIS ile Gerçek Bir Taşınmaz Bilgi Sistemi Yaklaşımı

Kamulaştırma, Türkiye’de ve dünyada en çok itiraz alan,
en çok revizyona uğrayan,
en çok geciken kamu süreçlerinden biridir.

Bunun nedeni çoğu zaman:

  • Hukuk değil
  • Mevzuat değil
  • Bütçe değil

Bilgiye yanlış yerden bakılmasıdır.


1️⃣ HATA: Kamulaştırmayı “Parsel Listesi” Sanmak

En yaygın hata şudur:

“Kamulaştırılacak parselleri belirledik.”

Hayır.
Belirlenen şey çoğu zaman sadece bir listedir.

Oysa kamulaştırma:

  • Parselin kendisiyle değil
  • Parselin etkilenme biçimiyle ilgilidir

SagulGIS burada temel bir ayrım yapar:

📌 Parsel ≠ Kamulaştırma Riski

Bir parsel:

  • Geometrik olarak sorunlu olabilir
  • Yapı yoğunluğu yüksek olabilir
  • Ağaç varlığı fazla olabilir
  • Hukuki statüsü karmaşık olabilir

Ama bu faktörler tek başına anlamlı değildir.


2️⃣ Taşınmaz Bilgi Sistemi Neden Çöküyor?

Birçok kurumda “Taşınmaz Bilgi Sistemi” vardır.
Ama çoğu ilk kriz anında çöker.

Neden?

Çünkü sistemler şuna dayanır:

  • Tablolar
  • Alanlar
  • Kodlar

Ama şuna dayanmaz:
🧠 karar mantığı

Şu soruların cevabı sistemde yoktur:

  • Neden bu parsel?
  • Neden bu öncelik?
  • Neden burada daha pahalıya mal oldu?

SagulGIS bu çöküşün sebebini şöyle tanımlar:

Bilgi var ama bağlam yok.


3️⃣ Kamulaştırmada Dil Sorunu: Yönetici – Teknik – Hukuk

Kamulaştırmanın en büyük sessiz problemi dil ayrılığıdır.

Teknik ekip:

  • Metrekare konuşur
  • Mesafe konuşur
  • Geometri konuşur

Hukuk:

  • Malik konuşur
  • Dava konuşur
  • Hak konuşur

Yönetici:

  • Risk konuşur
  • Bütçe konuşur
  • Süre konuşur

Ve bu üç dil aynı yerde buluşmaz.

SagulGIS bu üç dili harita üzerinde ortaklaştırır.


4️⃣ SagulGIS Yaklaşımı: Kamulaştırma Bir Risk Problemidir

SagulGIS kamulaştırmayı şöyle tanımlar:

Kamulaştırma = Çok değişkenli bir risk problemidir

Bu yüzden SagulGIS’te:

  • “Kamulaştırıldı / kamulaştırılmadı” yoktur
  • Risk seviyesi vardır

🧠 SagulGIS ile Kamulaştırma Risk Skoru Yaklaşımı

Asıl fark burada başlar.

SagulGIS’te kamulaştırma:

  • Tek bir kararla
  • Tek bir ölçütle
  • Tek bir tabloyla

değerlendirilmez.

Her unsur ayrı ayrı analiz edilir,
sonra akılcı biçimde birleştirilir.


🏗️ 1. Yapı Analizi (Structure Risk)

Her yapı:

  • Aynı değerde değildir
  • Aynı etkiye sahip değildir

SagulGIS’te yapı analizi:

  • Yapı türü
  • Yapı yoğunluğu
  • Kullanım durumu
  • Fiili durum

gibi parametrelerle yapılır.

📌 Sonuç:

  • Yapı bazlı risk skoru
  • Parsel üzerindeki yapı baskısı

🌳 2. Ağaç Analizi (Vegetation Risk)

Ağaçlar çoğu sistemde:

  • “Var / yok” olarak geçer

Oysa gerçek hayatta:

  • Tür önemlidir
  • Yoğunluk önemlidir
  • Yaş ve dağılım önemlidir

SagulGIS’te:

  • Ağaçlar ayrı katmandır
  • Ağaçlar ayrı risk üretir
  • Ağaçlar kamulaştırma maliyetini doğrudan etkiler

📐 3. Parsel Geometrisi Analizi

Kamulaştırmanın en az konuşulan ama en kritik alanı:
📐 geometri

  • Kalan parça verimli mi?
  • Parsel bölündüğünde anlamlı mı?
  • Şekil bozuluyor mu?

SagulGIS’te:

  • Eksene dik düşüm
  • Parçalanma oranı
  • Kalan alan kullanılabilirliği

analiz edilir.

Bu analiz:

“Bu parsel alınmalı mı?”
sorusundan önce
“Bu parsel alınırsa ne olur?”
sorusunu cevaplar.


⚖️ 4. Hukuki Risk Katmanı

Her parselin hukuki riski aynı değildir.

  • Malik türü
  • Çok hisselilik
  • Önceki davalar
  • Uzlaşma geçmişi

SagulGIS’te hukuk:

  • Haritanın dışına itilmez
  • Risk skoruna dahil edilir

🧠 5. Bütünleşik Kamulaştırma Risk Skoru

Asıl güç burada ortaya çıkar.

Yapı + Ağaç + Geometri + Hukuk
➡️ Bütünleşik Risk Skoru

Bu skor:

  • Tek bir sayıya indirgenmez
  • Renklerle anlatılır
  • Harita üzerinde görünür olur

🟢 Düşük risk
🟡 Orta risk
🔴 Yüksek risk

Ama bu renkler:

  • Rastgele değil
  • Gerekçelidir
  • Geriye dönük açıklanabilir

📊 Görselleştirme, Raporlama, Dashboard

SagulGIS’te:

  • Risk sadece hesaplanmaz
  • anlatılır

📊 Yönetici dashboard’unda:

  • Toplam risk dağılımı
  • Yüksek riskli alanlar
  • Bütçe–risk ilişkisi

🗺️ Haritada:

  • Anında renklenmiş parseller
  • Sorunlu yapı kümeleri
  • Yoğun ağaç alanları

🧑‍💼 Yönetici İçin Anlamı

Yönetici artık şunu söyleyebilir:

“Bu parsel pahalı” değil
“Bu parsel yüksek riskli ve nedeni bu.”

Bu, kamulaştırmada oyun değiştirici bir noktadır.


🔥 Sonuç: Kamulaştırmada Hata, Bilgi Eksikliği Değil; Akıl Eksikliğidir

Kamulaştırmada yapılan en büyük hata:

  • Veriyi artırmak
  • Tabloyu çoğaltmak

ama aklı büyütmemektir.

SagulGIS:

  • Yapıyı tek tek analiz eder
  • Ağacı tek tek analiz eder
  • Geometriyi ciddiye alır
  • Hukuku dışlamaz

Ve hepsini tek bir risk aklına dönüştürür.


✨ Son Cümle

SagulGIS ile kamulaştırma,
“nereden keselim” sorusu olmaktan çıkar;
“nerede risk alıyoruz” sorusuna dönüşür.

Ve bu dönüşüm,
bir taşınmaz bilgi sisteminin gerçekten sistem olması demektir.